Katarakt
Katarakt, göz bebeğinin arkasında bulunan ve görmeyi sağlayan doğal göz merceğinin saydamlığını kaybederek matlaşmasıdır. Başka bir deyişle görüşün, buğulanmış bir camın arkasından bakıyormuşçasına bozulmasıdır.
Katarakt aynı zamanda 60 yaş üzerinde sık rastlanan, göz içindeki saydamlığını kaybetmiş merceğin yeni bir mercekle değiştirilmesi ile tedavi edilen önemli bir göz hastalığıdır. Tek tedavisi ameliyat olan kataraktın ilaçla veya gözlükle tedavisi mümkün değildir.
Katarakt ameliyatları narkoz verilmeden, damla anestezi ile bölgesel olarak uyuşturularak gerçekleştirilir ve operasyondan sonra hasta aynı gün hastaneden taburcu edilir.
Katarakt, orta yaş üstü kişilerde görülen bir göz hastalığı olmakla beraber;
- Yenidoğan bebeklerde,
- Şeker hastalarında,
- Göze gelen fiziksel darbeler sonrasında,
- Uzun süreli kortizonlu ilaç kullananlarda görülebilen bir göz hastalığıdır.
- Görmede yavaş yavaş azalma
- Işığa hassasiyet (göz kamaşması)
- Çift görme
- Okuma zorluğu
- Gece görüşünde bozulma
- Renklerde soluklaşma veya sararma
- Gözlük numaralarının sık değişmesi
Bu belirtiler başka bir hastalığın da semptomları olarakda algılanabilir. Bu sebeple detaylı göz muayenesi teşhis için çok önemlidir. Katarakt az olduğu zaman görmede herhangi bir farklılık hissedilmeyebilir. Katarakt genelde yavaş ilerler. İlerledikçe net görüş kaybolmaya başlar. Bazı hastalarda katarakt zamanla ilerlediğinden yakını daha iyi görmeye başlarlar. Bu durum geçicidir. Bu belirtilerden herhangi biri varsa göz doktoruna muayene olmak gereklidir. Katarakt ameliyatı hastanın görüşü ve iş yapabilme yeteneği zayıflamadan yapılmalıdır.
Bütün kataraktlar aynı şekilde değildir. Katarakt genelde bütün lensin bulanıklaşması şeklinde oluşur. Bazı katarakt türlerinde ise önce bir bölümde bulanıklaşma oluşturup sonra lensin diğer bölümlerine yayılmaya başlar. Çoğu zaman kataraktın gelişmesi yıllar alırken, bazı durumlarda ise bir kaç ay gibi kısa bir sürede gerçekleşebilir. Katarakt iki gözde de aynı anda ama farklı oranda gelişebilir.
- Katarakt genellikle yaşa bağlı oluşur.
- Katarakt yeni doğan bebeklerde, çeşitli metabolizma hastalıklarıyla beraber görülebilir.
- Göze gelen darbeler sonucu oluşabilir.
- Diyabet hastalarında oluşabilir.
- Göz içi iltihapları sonrasında oluşabilir.
- Uzun süreli kortizon kullanımı sonrasında oluşabilir.
- Nükleer katarakt: En içteki nükleusun (çekirdeğin) nokta şeklinde kesifleşmesi.
- Kortikal katarakt: Lensin dış yüzeyinin kesifleşmesi.
- Kortikonükleer katarakt: Lensin dış yüzeyi ve içteki nükleusun kesifleşmesi.
- Arka kapsül katarakt: Lensin arka kapsülüne yakın kısmının kesifleşmesi.
- Matür katarakt: Lensin tamamının kesifleşmiş hali.
- Nigra katarakt: Kataraktın olgunlaşmış en sert hali.
- Görme keskinliği testi
- Gözbebeği büyütülmesi
- Biyomikroskopik muayene
Göz içine yerleştirilecek olan lensin numarası (dioptirisi) hesaplanır. Ameliyat sonrası sağlıklı görmenin sağlanması açısından çok önemlidir. Optik biometri göze dokunmadan yapılan bir ölçümdür ve uygulanışı hasta açısından çok kolaydır. Lokal anestezi yapılmaz ve bir hastadan diğerine enfeksiyon geçme riski yoktur. Dünyada her yıl milyonlarca insan katarakt ameliyatı olmaktadır. Gözde operasyon öncesi intraocular lensin(IOL) hesaplanması IOL Master(Optik Biometry) ya da A-Scan(Ultrasonic Biometry) cihazlarıyla yapılır.
Optik biometri, görüş eksenini ölçer. Yanlış ölçümler elenir. Yüksek ametrop ya da uyum yapan bir göz ölçümü çok etkilemez.
